Η ιστορία της Φόρμουλα 1

Οι αγώνες ράλι, που είχαν αρχίσει να αναπτύσσονται με γοργούς τη δεκαετία του ’30, σαρώθηκαν από τη λαίλαπα του Β’ Παγκοσμίου Πόλεμου, όπως και κάθε αθλητική δραστηριότητα στη γηραιά ήπειρο. Η Ευρώπη ήταν τότε η κυρίαρχη δύναμη στον μηχανοκίνητο αθλητισμό, όπως συμβαίνει εν πολλοίς και σήμερα.

Με γοργούς ρυθμούς μετά το τέλος του πολέμου άρχισε να συζητείται στους κόλπους της Διεθνούς Ομοσπονδίας Αυτοκινήτου (FIA) η διοργάνωση ενός ενιαίου πρωταθλήματος με κάποια κοινά χαρακτηριστικά. Το νέο σχέδιο ονομάστηκε Formula A, όπου Φόρμουλα αναφέρεται σ’ ένα σύνολο κανόνων, που πρέπει να τηρούνται από τις ομάδες, ενώ το Α (1 αργότερα) αναφέρεται στις προδιαγραφές των αυτοκινήτων που παίρνουν μέρος στο πρωτάθλημα.

Την 1η Σεπτεμβρίου 1946 έγινε ο πρώτος δοκιμαστικός αγώνας Φόρμουλα 1 (Formula 1) στο Τορίνο, υπό την επωνυμία Βαλεντίνο Γκραν Πρι, με νικητή τον ιταλό Ακίλε Βάρτσι, που οδηγούσε μια Αλφα-Ρομέο 158 Αλφέτα. Τα αυτοκίνητα που πήραν μέρος στον αγώνα δεν διέφεραν και πολύ από τα αντίστοιχα της προπολεμικής εποχής. Το αυτοκίνητο του Βάρτσι στην πραγματικότητα είχε κατασκευαστεί τη δεκαετία του ’30.

Στις 2 Οκτωβρίου 1947 η FIA παίρνει την οριστική απόφαση να διοργανώσει ένα αγώνα Φόρμουλα 1, αρχής γενομένης από το 1950. Ο πρώτος αγώνας του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος διεξάγεται στις 13 Μαΐου 1950 στο Σίλβερστοουν, ένα εγκαταλελειμμένο αεροδρόμιο της RAF. Νικητής είναι ο Τζιουζέπε Φαρίνα με Αλφα Ρομέο. Τα αυτοκίνητα είναι μεταλλικά, με τον κινητήρα εμπρός και τους τροχούς ακάλυπτους και έχουν μέγιστο κυβισμό τα 4500 κ.ε. για ατμοσφαιρικούς κινητήρες και 1500 κ.ε. για τους υπερτροφοδοτούμενους. Οι περισσότεροι αγώνες διαρκούν 500 χιλιόμετρα ή 5 ώρες και επιτρέπεται η αλλαγή οδηγών.

Το 1954 θεσπίζονται νέοι κανονισμοί, οι οποίοι θα ισχύσουν μέχρι το 1960. Ο μέγιστος κυβισμός καθορίζεται στα 2500 κ.ε. για τους ατμοσφαιρικούς κινητήρες και τα 750 κ.ε. για του υπερσυμπιεζόμενους. Το 1958 καθιερώνεται η χρήση βενζίνης αντί των καυσίμων αλκοόλης και μειώνεται το μήκος των αγώνων από τα 500 χλμ. ή τρείς ώρες σε 300 χλμ. ή δύο ώρες. Τη δεκαετία του ’50 κυριάρχησε ο αργεντίνος Χουάν Μανουέλ Φάνχιο, που κατέκτησε 5 πρωταθλήματα. Το 1958 καθιερώθηκε το πρωτάθλημα κατασκευαστών.

Η δεκαετία του ’60 ανήκει στους αγγλοσάξονες οδηγούς και στις εταιρείες Μπράμπαμ, Λότους και Φεράρι. Αναμφισβήτητα, όμως, αυτοί που άλλαξαν την πορεία της Φόρμουλα 1 στη συγκεκριμένη δεκαετία ήταν η Λότους του Κόλιν Τσάπμαν και οι οδηγικές ικανότητες του Τζιμ Κλαρκ. Ο πρώτος παρουσιάζει το αυτοφερόμενο πλαίσιο, χαρίζοντας στον οδηγό του δύο παγκόσμια πρωταθλήματα. Τα αεροδυναμικά βοηθήματα και οι σπόνσορες συμπληρώνουν την προσφορά της Λότους στο άθλημα.

Στις 4 Ιουνίου 1967 παρουσιάζεται στο ολλανδικό Γκραν Πρι ο κινητήρας V8 Cosworth, ο οποίος για τα επόμενα 16 χρόνια θα είναι ο κυρίαρχος. Ο μέγιστος κυβισμός καθορίζεται στο 1,5 λίτρο, που θα ισχύσει ως το 1965. Ένα χρόνο αργότερα ανεβαίνει στα 3,5 λίτρα και με μικρές εναλλαγές διαρκεί μέχρι και σήμερα.

Τη δεκαετία του ’70, Λότους και Φεράρι μοιράζονται τα πρωταθλήματα κατασκευαστών, ενώ οι αγγλοσάξονες εξακολουθούν να κυριαρχούν στο πρωτάθλημα οδηγών. Ο αυστριακός Νίκι Λάουντα και ο βραζιλιάνος Φιτιπάλντι σπάνε τη μονοτονία με δύο και ένα τίτλο αντίστοιχα. Η Ρενό εισάγει το 1977 τον υπερτροφοδοτούμενο κινητήρα και δύο χρόνια αργότερα θα κερδίσει τον πρώτο της αγώνα στη Γαλλία. Ferrari και BMW την αντιγράφουν και οι ημέρες του ατμοσφαιρικού κινητήρα είναι μετρημένες. Η σφηνοειδής Lotus 72, με τα ψυγεία στο πλάι, κάνει την πρώτη της εμφάνιση.

Τη δεκαετία του ’80 κυριαρχούν οι ΜακΛάρεν και Γουίλιαμς, ενώ στους οδηγούς γάλλοι και βραζιλιάνοι κάνουν αισθητή την παρουσία τους. Η Μπράμπαμ-BMW είναι το πρώτο τούρμπο αυτοκίνητο που κερδίζει το παγκόσμιο πρωτάθλημα (1983).

Το 1980 ξεσπά διαμάχη για τον έλεγχο των αγώνων Φόρμουλα 1, μεταξύ της FOCA (Ένωση των Κατασκευαστών Αυτοκινήτων της Φόρμουλα 1) και της Διεθνούς Ομοσπονδίας. Οι κατασκευαστές με επικεφαλής τον πανούργο Μπέρνι Έκλεστον θα κερδίσουν τη μάχη και την εμπορική εκμετάλλευση της Φόρμουλα 1. Τo 1981 o Ρον Ντένις αναλαμβάνει τη ΜακΛάρεν και η ομάδα παρουσιάζει το πρώτο μονοθέσιο από ανθρακονήματα, σχεδιασμένο από τον Τζον Μπάρναρντ.

Τη δεκαετία του ’90 ο θάνατος του Άιρτον Σένα στην Ίμολα (1994) σημάδεψε για πάντα τον κόσμο της Φόρμουλα 1. Είχε προλάβει να κατακτήσει τρία παγκόσμια πρωταθλήματα και δυστυχώς κανένας δεν θα μάθει ποτέ πού μπορούσε να φτάσει. Τόσο ο θάνατος του βραζιλιάνου, άσου όσο και μια σειρά από μοιραία δυστυχήματα, ανάγκασαν τη FIA να πάρει αυστηρά μέτρα για την ασφάλεια των αγώνων.

Η Γουίλιαμς κυριάρχησε στο πρωτάθλημα κατασκευαστών, ενώ από την Μπενετόν ανέτειλε το άστρο του γερμανού Μίκαελ Σουμάχερ, που κέρδισε το πρώτο του πρωτάθλημα το 1994 και το 2000 έδωσε στη Φεράρι τον πρώτο της τίτλο στο πρωτάθλημα οδηγών, έπειτα από 21 χρόνια.

Η πρώτη δεκαετία του 21ου αιώνα ανήκει στον Μίκαελ Σουμάχερ και τη Φεράρι. Ο γερμανός έσπασε το ρεκόρ του Χουάν Μανουέλ Φάνχιο (5 πρωταθλήματα), κατακτώντας 7 και βαδίζει φέτος για το 8ο. Ακόμη, κατέρριψε το ρεκόρ νικών που είχε ο Αλέν Προστ (51), έχοντας ξεπεράσει τις 90.

Από το 2010 ξεκίνησε η δυναστεία ενός άλλου Γερμανού, του Ζεμπάστιαν Φέτελ, ο οποίος κέρδισε τέσσερις συνεχόμενους τίτλους έως το 2013 και σε ηλικία μόλις 26 ετών απειλεί πολλά ρεκόρ στη Φόρμουλα 1. Τον βοήθησε σ’ αυτή του την προσπάθεια η αξιόπιστη ομάδα της Red Bull του πάμπλουτου αυστριακού ποτοποιού Ντίτριχ Μάτεσιτς, η οποία με τη σειρά της κατέκτησε ισάριθμους τίτλους στο πρωτάθλημα κατασκευαστών.

Η Φόρμουλα 1 είναι σήμερα μια ιδιαίτερα επικερδής επιχείρηση θεάματος, η οποία προσελκύει χιλιάδες θεατές στις πίστες και δισεκατομμύρια τηλεθεατές. Μα πάνω απ’ όλα, παραμένει ένα πεδίο δοκιμών για την εξέλιξη και την ασφάλεια της αυτοκίνησης.

Πρωτάθλημα Οδηγών

Έτος Οδηγός Ομάδα
1950
Τζουζέπε Φαρίνα
Άλφα Ρομέο
1951
Χουάν Μανουέλ Φάνχιο
Άλφα Ρομέο
1952
Αλμπέρτο Ασκάρι
Φεράρι
1953
Αλμπέρτο Ασκάρι
Φεράρι
1954
Χουάν Μανουέλ Φάνχιο
Μερτσέντες – Μαζεράτι
1955
Χουάν Μανουέλ Φάνχιο
Μερτσέντες
1956
Χουάν Μανουέλ Φάνχιο
Λάντσια – Μαζεράτι
1957
Χουάν Μανουέλ Φάνχιο
Μαζεράτι
1958
Μάικ Χόθορν
Φεράρι
1959
Τζακ Μπράμπαμ
Κούπερ – Κλάιμαξ
1960
Τζακ Μπράμπαμ
Κούπερ – Κλάιμαξ
1961
Φιλ Χιλ
Φεράρι
1962
Γκράχαμ Χιλ
BRM
1963
Τζίμι Κλαρκ
Λότους – Κλάιμαξ
1964
Τζον Σέρτις
Λότους – Κλάιμαξ
1965
Τζίμι Κλαρκ
Λότους – Κλάιμαξ
1966
Τζακ Μπράμπαμ
Μπράμπαμ – Ρέπκο
1967
Ντένις Χολμ
Μπράμπαμ – Ρέπκο
1968
Γκράχαμ Χιλ
Λότους – Φορντ
1969
Τζάκι Στιούαρτ
Ματρά – Φορντ
1970
Γιόχεν Ριντ
Λότους – Φορντ
1971
Τζάκι Στιούαρτ
Τάιρελ – Φορντ
1972
Εμερσον Φιτιπάλντι
Λότους – Φορντ
1973
Τζάκι Στιούαρτ
Τάιρελ – Φορντ
1974
Εμερσον Φιτιπάλντι
Μακλάρεν – Φορντ
1975
Νίκι Λάουντα
Φεράρι
1976
Τζέιμς Χαντ
Μακλάρεν – Φορντ
1977
Νίκι Λάουντα
Φεράρι
1978
Μάριο Αντρέτι
Λότους – Φορντ
1979
Τζόντι Σέκτερ
Φεράρι
1980
Αλαν Τζόουνς
Γουΐλιαμς – Φορντ
1981
Νέλσον Πικέ
Μπράμπαμ – Φορντ
1982
Κέκε Ρόσμπεργκ
Γουΐλιαμς – Φορντ
1983
Νέλσον Πικέ
Μπράμπαμ – BMW
1984
Νίκι Λάουντα
Μακλάρεν – TAG
1985
Αλέν Προστ
Μακλάρεν – TAG
1986
Αλέν Προστ
Μακλάρεν – TAG
1987
Νέλσον Πικέ
Γουίλιαμς – Χόντα
1988
Αϊρτον Σένα
Μακλάρεν – Χόντα
1989
Αλέν Προστ
Μακλάρεν – Χόντα
1990
Αϊρτον Σένα
Μακλάρεν – Χόντα
1991
Αϊρτον Σένα
Μακλάρεν – Χόντα
1992
Νάιτζελ Μάνσελ
Γουΐλιαμς – Ρενό
1993
Αλέν Προστ
Γουΐλιαμς – Ρενό
1994
Μίκαελ Σουμάχερ
Μπένετον – Φορντ
1995
Μίκαελ Σουμάχερ
Μπένετον – Ρενό
1996
Ντέιμον Χιλ
Γουΐλιαμς – Ρενό
1997
Ζακ Βιλνέβ
Γουΐλιαμς – Ρενό
1998
Μίκα Χάκινεν
Μακλάρεν – Μερτσέντες
1999
Μίκα Χάκινεν
Μακλάρεν – Μερτσέντες
2000
Μίκαελ Σουμάχερ
Φεράρι
2001
Μίκαελ Σουμάχερ
Φεράρι
2002
Μίκαελ Σουμάχερ
Φεράρι
2003
Μίκαελ Σουμάχερ
Φεράρι
2004
Μίκαελ Σουμάχερ
Φεράρι
2005
Φερνάντο Αλόνσο
Ρενό
2006
Φερνάντο Αλόνσο
Ρενό
2007
Κίμι Ραϊκόνεν
Φεράρι
2008
Λιούις Χάμιλτον
Μακ Λάρεν – Μερτσέντες
2009
Τζένσον Μπάτον
Μπρον – Μερτσέντες
2010
Ζεμπάστιαν Φέτελ
Ρεντ Μπουλ – Ρενό
2011
Ζεμπάστιαν Φέτελ
Ρεντ Μπουλ – Ρενό
2012
Ζεμπάστιαν Φέτελ
Ρεντ Μπουλ – Ρενό
2013
Ζεμπάστιαν Φέτελ
Ρεντ Μπουλ – Ρενό
2014
Λιούις Χάμιλτον
Μερτσέντες
2015
Λιούις Χάμιλτον
Μερτσέντες
2016
Νίκο Ρόσμπεργκ
Μερτσέντες

Πρωτάθλημα Κατασκευαστών

Έτος Ομάδα
1958
Βάνγουολ
1959
Κούπερ
1960
Κούπερ
1961
Φεράρι
1962
BRM
1963
Λότους
1964
Φεράρι
1965
Λότους
1966
Μπράμπαμ
1967
Μπράμπαμ
1968
Λότους
1969
Ματρά
1970
Λότους
1971
Τάιρελ
1972
Λότους
1973
Λότους
1974
ΜακΛάρεν
1975
Φεράρι
1976
Φεράρι
1977
Φεράρι
1978
Λότους
1979
Φεράρι
1980
Γουίλιαμς
1981
Γουίλιαμς
1982
Φεράρι
1983
Φεράρι
1984
ΜακΛάρεν
1985
ΜακΛάρεν
1986
Γουίλιαμς
1987
Γουίλιαμς
1988
ΜακΛάρεν
1989
ΜακΛάρεν
1990
ΜακΛάρεν
1991
ΜακΛάρεν
1992
Γουίλιαμς
1993
Γουίλιαμς
1994
Γουίλιαμς
1995
Μπένετον
1996
Γουίλιαμς
1997
Γουίλιαμς
1998
ΜακΛάρεν
1999
Φεράρι
2000
Φεράρι
2001
Φεράρι
2002
Φεράρι
2003
Φεράρι
2004
Φεράρι
2005
Ρενό
2006
Ρενό
2007
Φεράρι
2008
Φεράρι
2009
Μπρον
2010
Ρεντ Μπουλ
2011
Ρεντ Μπουλ
2012
Ρεντ Μπουλ
2013
Ρεντ Μπουλ
2014
Μερτσέντες
2015
Μερτσέντες
2016
Μερτσέντες

https://www.sansimera.gr

Recommended For You